پیش از شروع دبستان، رقابت پنهان والدین وارد بازی می‌شود

مقایسه‌ی «فرزند کی زودتر خواندن یاد گرفت»، فشاری می‌سازد که کودک، بدون نامش، حسش می‌کند.
مدرسه و آموزش
۵ تا ۶ سال
۳ دقیقه مطالعه
مدرسه و آموزش

پیش از شروع دبستان، رقابت پنهان والدین وارد بازی می‌شود

مقایسه‌ی «فرزند کی زودتر خواندن یاد گرفت»، فشاری می‌سازد که کودک، بدون نامش، حسش می‌کند.
۵ تا ۶ سال
۳ دقیقه مطالعه

گفت‌وگویی که در جمع والدین شنیده شد

در جمع والدین، بحث داغ است: «فرزند فلانی از الان تا صد می‌شمارد» یا «بچه‌ی من هنوز تا ده هم بلد نیست.» کودک، همان‌جا کنار ایستاده و این مقایسه‌ها را می‌شنود.

بعد از این گفت‌وگو، در راه خانه، ناگهان می‌پرسد: «مامان، من هم باید تا صد بشمارم؟» سؤالی که تا پیش از آن، برایش هیچ اهمیتی نداشت.

والد، برای اولین‌بار متوجه می‌شود که این رقابت بین بزرگسالان، بی‌صدا وارد ذهن کودکش هم شده.

فشار، از رقابت والدین سرچشمه می‌گیرد

پیش از شروع رسمی مدرسه، مقایسه‌ی غیررسمی میان والدین درباره‌ی آمادگی فرزندانشان (خواندن، شمارش، زبان)، می‌تواند فشاری روانی برای هر دو طرف -والد و کودک- ایجاد کند؛ فشاری که ریشه‌اش بیشتر در اضطراب اجتماعی والدین است تا در نیاز واقعی کودک.

می‌شنوم که با بقیه مقایسه‌ام می‌کنند

«می‌شنوم بزرگ‌ترها درباره‌ی این‌که چقدر بلدم حرف می‌زنند. حس می‌کنم باید مثل بقیه بلد باشم، وگرنه مشکلی دارم.»


اثر غیرمستقیم رقابت والدین بر کودک

این رقابت، معمولاً مستقیم به کودک منتقل نمی‌شود؛ اما از طریق لحن نگران والد، مقایسه‌های ناخواسته، یا حتی فشار برای تمرین‌های اضافی «برای عقب‌نماندن»، اثرش را غیرمستقیم به کودک می‌رساند.

این فشار زودهنگام، در سنی که تفاوت‌های طبیعی رشدی هنوز بسیار گسترده است (بعضی کودکان زودتر، بعضی دیرتر آماده می‌شوند)، می‌تواند نتیجه‌ی نادرستی بسازد: کودکی که با سرعت طبیعی خودش در حال رشد است، ممکن است به‌اشتباه «عقب‌افتاده» تلقی شود.

آگاهی والد از منشأ این فشار -که غالباً از مقایسه‌ی اجتماعی خودشان می‌آید، نه از نیاز واقعی کودک- قدم اول برای مدیریت آن است.

این فشار، اگر ادامه پیدا کند، می‌تواند از پیش‌دبستان تا سال‌های ابتدایی هم امتداد یابد؛ برای همین، شناسایی و متوقف‌کردن این الگو از همین ابتدا، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

بازتاب منبع نگرانی خودتان

دفعه‌ی بعد که نگران «عقب‌ماندن» فرزندتان از بچه‌های دیگر شدید، از خودتان بپرسید: «این نگرانی از مشاهده‌ی واقعی نیاز اوست، یا از شنیدن حرف یک والد دیگر؟»

این تفکیک، به تصمیم‌گیری آگاهانه‌تر کمک می‌کند.

محافظت از کودک در برابر این مقایسه

پرهیز از بحث درباره‌ی مقایسه‌ی مهارت‌های او با بچه‌های دیگر در حضورش، حتی به‌طور غیرمستقیم، فضای آرام‌تری برایش می‌سازد.

تمرکز بر روند و علاقه‌ی خودش، به‌جای رسیدن به یک استاندارد مقایسه‌ای، رویکرد سالم‌تری است.

این رقابت، مال او نیست

فشار پیش از دبستان، اغلب از رقابت پنهان والدین می‌آید، نه از نیاز واقعی کودک.

آگاهی از این منشأ، به محافظت از کودک در برابر فشاری که واقعاً مال او نیست کمک می‌کند.

یادداشت‌های کِشو

نگاه ما به دنیای کودک، تجربه‌های والدین و موضوعاتی که هر روز با آن‌ها روبه‌رو می‌شویم.
بیشتر بخوانید
کِشو
باشگاه فکر کودکان
برای ورود | ثبت نام
شماره موبایل خود را وارد کنید:
پیام هشدار
کد ارسال شده به {{mobile}} را وارد کنید:
پیام هشدار
تغییر شماره
ارسال دوباره کد

به کِشو خوش آمدید

برای شروع، چند مورد کوتاه درباره شما و کودک موردنظرتان دریافت می‌کنیم تا همراهی شما با کِشو آغاز شود.
شروع تکمیل اطلاعات
بعداً ادامه می‌دهم
اطلاعات شما نزد کِشو امن می‌ماند.